مراجع را ببينيد . تا اينها به صورت يك مجموعهء كامل تكميل و تدوين نشوند ، مفهوم كتاب را بر آنها نمىنهند . پيامبر كه فرمودند : « القرآن هدى من الضلالة » از قرآن به عنوان يك مجموعهء كامل و مدوّن ، تعبير مىكند . روايت چهارم : بحار ، از تفسير عياشى نقل مىكند : عن يوسف بن عبد الرحمن رفعه الى الحارث الاعور قال : دخلت على امير المؤمنين علىّ بن ابى طالب - عليه السّلام - فقلت : يا امير المؤمنين ، سؤالاتى از حضرت مىكند . و حضرت در جواب مىفرمايد : قال : سمعت رسول اللّه - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - يقول : اتانى جبرئيل فقال : يا محمّد سيكون فى امّتك فتنة ، قلت : فما المخرج منها ؟ فقال : كتاب اللّه فيه بيان ما قبلكم من خير « 1 » و خبر ما بعدكم ، و حكم صابينكم ، و هو الفصل ليس بالهزل ، من وليه من جبّار فعمل بغيره قصمه اللّه ، و من التمس الهدى فى غيره لضلّه اللّه ، و هو حبل اللّه المتين ، و هو الذّكر الحكيم ، و هو الصّراط المستقيم ، و . . . « 2 » . حارث اعور مىگويد : خدمت امير المؤمنين رسيدم ، حضرت فرمود : شنيدم از پيامبر كه فرمودند : جبرئيل آمد و گفت : اى محمّد ! بعد از تو ، در امت تو فتنه‌اى به پا مىشود . گفتم : چه چيزى ما را از اين فتنه بيرون مىآورد ؟ جبرئيل گفت : كتاب خدا ، بعد حضرت صفاتى براى كتاب خدا ذكر كردند » . اگر كتاب اللّه ، ورق پاره‌هاى پراكنده بود هرگز به آن « كتاب اللّه » نمىگفتند ؛ مثلا مىگفتند : آياتى كه بطور پراكنده وجود دارد . اين كه هم در قرآن و هم در روايات به عنوان « كتاب » ، از « قرآن » ياد شده ، حاكى از اين است كه قرآن جمع آورى شده بود . در سورهء جن مىفرمايد : إِنَّا سَمِعْنا قُرْآناً عَجَباً يَهْدِي إِلَى الرُّشْدِ . « 3 » يا در آيهء ديگر مىفرمايد : إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ يَهْدِي لِلَّتِي هِيَ أَقْوَمُ . « 4 » در اين آيه

--> ( 1 ) - ظاهرا خبر باشد . ( 2 ) - بحار الانوار ، ج 92 ، ص 24 ، ح 25 . ( 3 ) - جن / 1 . ( 4 ) - اسراء / 9 .